ATA-AÖF Reklam ve Reklam Yazarlığı Çıkmış Sorular

Ders; reklamın tanımını ve niteliklerini, iletişim sürecini, reklam veren ve ajans gibi tarafları, metin yazarlığını, tasarım ilkelerini, farklı reklam araçlarını ve uluslararası kampanya planlamasını ele alır. Ayrıca kurumsal reklam, influencer pazarlaması ve tüketici davranışı konuları işlenir.

Reklamın temelleri ve iletişim süreci

• Reklam stratejik, ücretli ve kitlesel bir iletişim biçimidir; talep yaratmayı ve satışı hedefler.
• Reklam verenin kimliği açıktır; bu özellik reklamı propagandadan ayırır.
• İletişim süreci sırasıyla kaynak, mesaj, araç ve alıcıdan oluşur.
• Reklam veren bedeli ödeyen taraftır ve iletişimde kaynak konumundadır.

Reklamın tarafları

• Reklam veren, tanıtım için reklam yaptırıp ücretini karşılayan kişi ya da kurumdur.
• Reklam ajansı, reklam veren adına reklamı hazırlayan kurumdur.
• Yapım şirketi filmi çeker; metin yazarı sözel içeriği oluşturur.
• Reklam filminde strateji, bütçe, fikir sunumu, yapım şirketi seçimi, çekim ve post prodüksiyon sırası izlenir.
• Hedef kitle yapım basamağı değil, planlamanın başında belirlenen girdidir.

Kurumsal reklam ve influencer pazarlaması

• Kurumsal reklam ürünü değil kuruluşun kendisini tanıtır ve kurum imajını güçlendirir.
• Ürünün görünürlüğünü artırmak ürün reklamının amacıdır.
• Basılı kurumsal reklamda logo, görsel, dikkat çekici başlık ve kuruluş bilgisi bulunur; anlatım çoğunlukla duygusaldır.
• Influencer pazarlamasının en büyük yararı, güvene dayalı ve doğal bir tanıtım sağlamasıdır.
• Sahte takipçi influencer pazarlamasında bir risk sayılır.

Reklam metni yazarlığı

• İyi metin pazarı çözümler, açık dil kullanır; başlık ve hikâye öğelerinden yararlanır.
• Değişen beklentilere uymayan statik mesaj nitelikli metinle bağdaşmaz.
• AIDA modeli sırasıyla dikkat, ilgi, istek ve eylem aşamalarını anlatır.
• Başlıktan sonra gelen gövde metni ayrıntıları ve ikna edici nedenleri sunar.
• Spot ana başlığın altında konuyu özetler; üst başlık ana başlığın üstünde durur; ara başlık uzun metni böler.
• Slogan, ana fikri kısa ve akılda kalır biçimde özetleyen, sürekli yinelenen sözdür.
• Eylem çağrısı açık, tek ve uygulaması kolay olmalıdır.

Reklam araçları

• Transit reklamlar toplu taşıma araçları, durak ve istasyonlarda yer alır; düşük maliyetli ve tekrar maruziyeti yüksektir.
• Satış yeri reklamı, karar anında mağazada etkilemeyi amaçlar; ögeleri logo, renk, tasarım ve kısa metindir.
• Sepet, askı, tabela, pankart, dönen kart ve stand mağaza içi malzemelerdir; el ilanı bunlara girmez.
• El ilanında içerik sade olmalı ve tek noktaya odaklanmalıdır.
• İyi radyo spotu tek vaade dayanır, başta kanca kullanır ve konuşma diline yakındır.
• Birden fazla vaat ve eylem çağrısı radyo spotunu kötü kılar.
• ABD'de televizyon reklam aracı olarak ilk kez 1940'larda kullanılmıştır.

Reklam tasarımı

• İyi tasarımın gerekleri denge, kontrast ve beyaz alan kullanımıdır.
• Denge ögelerin uyumlu yerleşimini, kontrast önemli ögenin öne çıkmasını sağlar.
• Beyaz alan okunabilirliği artırır.
• Karmaşıklık mesajın anlaşılmasını güçleştirir; iyi tasarım sadelik ister.

Uluslararası reklam ve tüketici

• Çok ülkeli kampanyada hedef ülkenin kültürel unsurları, normları, yasal düzenlemeleri ve ilkeleri gözetilmelidir.
• Aksi halde mesaj yanlış anlaşılabilir veya yaptırım doğabilir.
• Uluslararası stratejinin çıkış noktası sınır ötesi tüketicinin ihtiyaç ve beklentileridir.
• Sosyal sınıf eğitim, meslek, gelir ve konut gibi gözlemlenebilir ölçütlerle belirlenir.
• Motivasyon psikolojik bir etkendir; sosyal sınıf ölçütü sayılmaz.

Kurumsal reklam

Ürünü değil kuruluşun kendisini tanıtan, kurum imajını güçlendirmeyi amaçlayan reklamdır.

Influencer pazarlaması

Takipçilerin güvenine dayanan, klasik reklama göre daha doğal algılanan tanıtım yöntemidir.

Reklam veren

Reklamı yaptırıp bedelini ödeyen, iletişimde kaynak konumundaki taraftır.

Reklam ajansı

Reklam veren adına reklamı hazırlayan kurumdur.

AIDA

Dikkat, ilgi, istek ve eylem aşamalarıyla tüketiciyi harekete geçiren metin modelidir.

Gövde metni

Başlıktan sonra gelen, ayrıntıları ve ikna edici nedenleri sunan bölümdür.

Spot

Ana başlığın altında konunun bazı yönlerini kısaca özetleyen başlık türüdür.

Slogan

Markanın ana fikrini kısa ve akılda kalır biçimde veren, sürekli tekrarlanan sözdür.

Eylem çağrısı (CTA)

Hedef kitleyi satın alma, arama gibi belirli bir davranışa yönelten ifadedir.

Kanca

Açılışta dikkat yakalamak için kullanılan öğedir.

Vaat

Ürünün sağlayacağı temel faydadır.

Satış yeri reklamı

Mağaza ve market gibi noktalarda karar anındaki tüketiciyi etkileyen reklamdır.

• Kurumsal reklam kuruluşu, ürün reklamı ürünün görünürlüğünü öne çıkarır; iki kavram karıştırılmamalıdır.
• El ilanı sokakta ya da elden dağıtılır, satış yeri malzemesi mağaza içindedir; ikisi ayrı gruptur.
• Spot, üst başlık ve ara başlık farklı başlık türleridir; konumlarına bakılmalıdır.
• Hedef kitle, kültür ve tüketici ihtiyacı planlamanın girdisidir; yapım basamağı ya da ürünün özelliği gibi sunulursa yanlış seçenek olabilir.
• Olumsuz ifadeli sorularda (yer almaz, sayılmaz) listeye uymayan seçenek aranır; karmaşıklık, statik mesaj ve çoklu eylem çağrısı gibi ifadeler genelde yanlıştır.