AUZEF Sporda Halkla İlişkiler Çıkmış Sorular

Ders, sporda halkla ilişkilerin temel kavramlarını, spor pazarlamasını, sponsorluğu, kurumsal sosyal sorumluluğu, etkinlik yönetimini, sosyal medya ve dijital itibarı ile kriz iletişimini ele alır. Amaç, spor kurum ve sporcularının hedef kitleleriyle uzun vadeli, etik ve karşılıklı ilişkiler kurmasıdır.

Halkla ilişkilerin temelleri

• İletişim en yalın haliyle anlam paylaşımıdır; geri bildirim (feedback) halkla ilişkilerin temel öğelerindendir.
• Ulaşılmak istenen insan topluluğuna hedef kitle denir; değişen hedef kitle yeniliğe açıktır.
• Halkla ilişkiler etik ve sorumluluğa dayanır, planlı ve stratejik bir süreçtir; doğrudan satış veya kâr hedeflemez.
• Reklamdan farkı: yer ve zaman satın almaya dayanmaz, kamu yararını gözetir.
• Süreç araştırma, planlama, uygulama ve değerlendirme basamaklarından oluşur; politika bu basamaklardan değildir.
• Sporda halkla ilişkiler uzun vadeli ilişki kurmayı amaçlar; sorumlu kurum ile kamuoyu arasında iletişim kanallarını kurar ve sürdürür.

Spor pazarlaması

• Kavram ilk kez 1970'lerin sonunda, 1979'da gündeme gelmiştir.
• Karma öğeleri ürün, fiyat, dağıtım ve tutundurmadır; paketleme bunlardan değildir.
• Kurumlar için hedef, kendi markasını güçlendirmektir; rakibin imajına zarar vermek amaç değildir.
• Sporun yaygın ilgisi imaj, satış ve duygusal bağ sağlar; oyun ve hizmet memnuniyeti başlıca memnuniyet türlerindendir.
• Ürün, alıcının isteğini karşılayacağı umulan mal, hizmet veya fikir bileşimidir.

Sponsorluk, bağış ve sosyal sorumluluk

• Sponsorluğun asıl hedefi marka bilinirliğini artırmak, hedef kitleyle doğrudan temas kurup marka sadakati yaratmaktır.
• Sponsorluk yalnızca satış için değildir; imaj, tanınırlık ve medya ilgisine de hizmet eder.
• Halkla ilişkilere yönelik amaçlar bilinirlik, farkındalık, imaj ve kimliktir; kâr ise pazarlama ve finansal amaçtır.
• Türler sporcu, takım, etkinlik ve organizasyon sponsorluğudur; spor üreticilerine sponsorluk tür sayılmaz.
• Bağış tek seferlik, karşılıksız ayni veya nakdi yardımdır.
• Milton Friedman kurumsal sosyal sorumluluğu eleştirir; asıl görevin kârı artırmak olduğunu savunur.
• Doğru uygulanan sosyal sorumluluk risk azaltır ve itibar kazandırır; krize sürüklemez.

Etkinlik yönetimi

• Etkinlik, önceden ince ayrıntısına kadar tasarlanan ritüel, kutlama ve organizasyondur.
• Planlama, uygulama ve değerlendirme sürecini etkinlik yöneticisi (Event Manager) yürütür.
• Başarıda ayrıntılara dikkat şarttır; mekâna ulaşım kolaylığı kritik etkendir.
• Planlamada 5N1K soruları strateji için kullanılır; haber ve basın bülteni yazımının da altın kuralıdır.
• Doğru yönetilen etkinlik kuruma itibar kazandırır.
• Özel etkinlikler olağan akışın dışında, çoğunlukla tek seferliktir.

Sosyal medya ve dijital itibar

• Sosyal medyanın başlıca işlevi marka bilinirliğini yükseltmektir; ucuz veya ücretsiz olması ve iki yönlü iletişim sunması üstünlüğüdür.
• Kulüp hesaplarında başarı düzenli ve özgün içerikle gelir; sporcuların özel yaşamı paylaşılmaz.
• Kulüpler sosyal medyayı taraftar etkileşimi, duyuru, ürün satışı ve sponsor bulmak için kullanır.
• Dijital varlık yönetimi sosyal medya ve viral iletişimle ilgilidir; geleneksel medya kapsam dışıdır.
• Dijital itibar en iyi dijital varlıklar üzerinden görünür; itibarı ölçmede İtibar Katsayısı kullanılır.
• Bağlantıda olma kademeleri mobil, toplumsal, sosyal ve deneyimseldir; bireysel olma bunlardan değildir.
• Deloitte araştırmasına göre mağazadaki her 10 akıllı telefon kullanıcısından 8'i cihazından araştırma yapar.

Kriz iletişimi

• Öncelikli amaç kurumun itibarını korumak ve krizi en az zararla atlatmaktır.
• İlk adım, kriz içinde olunduğunu kabul edip sorumluluk almaktır.
• Güveni yeniden kazanmak için özür dilemek ve somut çözüm adımlarını paylaşmak en etkili yoldur.
• Kriz yaşandıktan sonra yürütülen yönetim reaktif kriz iletişimidir.
• Kriz sonrası yapılacak işler kriz öncesi hazırlığın konusu değildir.

İmaj

Kişi veya kurumun başkalarının zihninde bıraktığı kanı ve izlenimlerin bütünüdür.

Hedef kitle

Halkla ilişkilerin iletişim kurmayı ve ulaşmayı amaçladığı insan topluluğudur.

Bağış

Tek seferlik, karşılık beklenmeden verilen ayni veya nakdi destektir.

Etkinlik yöneticisi

Organizasyonun planlanmasından değerlendirilmesine kadar tüm süreci yöneten kişidir.

5N1K

Etkinlik planlamasında stratejiyi belirleyen sorular bütünü ve haber yazımının altın kuralıdır.

Reaktif kriz iletişimi

Kriz başladıktan sonra olaya tepki vererek yürütülen yönetim anlayışıdır.

Özel etkinlik

Olağan program dışında, çoğunlukla tek seferlik ve belirli hedefli faaliyettir.

İtibar Katsayısı

Kurumsal itibarı ölçmede başvurulan araçtır.

Feedback

Geri bildirim; halkla ilişkilerin temel öğelerinden biridir.

Ekonomik sorumluluk

Verimlilik, kârlılık ve pazar payını büyütmeyi kapsar; toplumun yaşam kalitesi sosyal sorumluluktur.

• Bağış tek seferlik, sponsorluk ve sosyal sorumluluk ise uzun süreli ve stratejiktir; karıştırılmamalı.
• Kâr amacı sponsorluğun pazarlama amacıdır; halkla ilişkiler amacı ve niteliği değildir.
• 'Olamaz, yer almaz, yanlıştır' kökünde olumsuz soruların çoğu rakibe zarar, pahalılık, geleneksel medya, paketleme, teleks gibi uyduruk seçenekleri eler.
• Friedman kâr savunucusudur; sosyal sorumluluğu eleştiren isim olarak sık sorulur.
• Kriz sorularında ilk adım kabul etmek, sonraki adım özür ve çözümdür.