ATA-AÖF Ekip Çalışması ve Liderlik Çıkmış Sorular
Atatürk Üniversitesi ATA-AÖF Ekip Çalışması ve Liderlik dersinin vize, final ve bütünleme sınavlarına hazırlanmak için 25 soruluk havuz: çıkmış sınav sorularını cevaplarıyla çöz, yanlış yaptıklarını tekrar et, yolda sesli dinle.
Ekip Çalışması ve Liderlik konu özeti
Ders, ekip çalışmasının temellerini, ekiplerin gelişim ve rol yapısını, liderlik yaklaşımlarını, güç türlerini, çatışma ve stres yönetimini, örgütsel değişimi ve performans kavramını ele alır.
Ekip ve grup temelleri
- Normlar, grup üyelerinin davranışını belirli bir standartta tutan kurallardır; uymayanlar dışlanma riskiyle karşılaşır.
- Ekip çalışması uzmanlıkları birleştirir, iletişimi ve bilgi akışını güçlendirir, ortak kararla sahiplenmeyi artırır.
- Bireysel çalışma becerisinin gelişmesi ekip çalışmasının doğrudan faydası sayılmaz.
- Güven, üyelerin beklentilerine değer verme, ilgi gösterme ve yokluklarında da destekleme ile oluşur.
Ekip rolleri ve gelişim aşamaları
- Belbin modeli, ekipte koordinatör, şekillendirici, yenilikçi, kaynak araştırıcı gibi farklı rollerin bulunmasını önerir.
- Rol çeşitliliği zayıf yönleri kapatır ve problem çözme gücünü artırır.
- Tuckman modelinde ilk evre oluşma (forming) aşamasıdır; belirsizlik, çekingenlik ve güvensizlik görülür.
- Sosyal kaytarma, sorumluluk gruba yayılınca bireyin daha az çaba göstermesidir; net görev dağılımı bunu önler.
Liderlik kuramları
- Durumsal kuramlara göre liderlik doğuştan özelliklerden değil, çevre ve koşulların gereğinden doğar; tek en iyi tarz yoktur.
- Vroom ve Yetton karar verme modeli, liderin astları karara ne ölçüde katacağını karar ağacıyla belirler.
- LMX kuramı, lider ile her takipçi arasındaki ikili ilişki kalitesine bakar; iç grup ve dış grup ayrımı yapar.
- Dönüşümcü lider ilham verir, entelektüel uyarım sağlar, köklü değişim hedefler; sürdürümcü lider mevcut düzeni ödül-ceza ile yürütür.
- Hoşgörülü lider farklı görüşlere ve hatalara anlayışla yaklaşır; herkesle aynı fikirde olması gerekmez.
Güç
- Yönetici açısından güç, çalışanlara iş yaptırabilme kapasitesidir ve yasal ile etik sınırlar içinde kullanılır.
- Makama dayalı güçler: cezalandırma, ödüllendirme, meşruiyet ve zorlama.
- Kişiye dayalı güç: uzmanlık ve bilgi birikimi; makam gitse de etkisini sürdürür.
- Zorlayıcı güç korku ve tehdide dayanır; karşıtı olan ödüllendirme gücü takdir, prim ve terfiyle yönlendirir.
Çatışma
- Çatışma aynı ortamda bile kişi, görev ve iletişim kanalına göre farklı biçim ve şiddette ortaya çıkar.
- Geleneksel yaklaşım çatışmayı tümüyle kötü sayar; insan ilişkileri yaklaşımı doğal kabul eder.
- Etkileşimci yaklaşım, durağanlığı önlemek için belli düzeyde yapıcı çatışmayı şart görür.
- Tümleştirme (iş birliği) tarzı iki tarafın gerçek ihtiyaçlarını inceleyip kalıcı kazan-kazan çözüm arar.
Stres, değişim ve performans
- Aşırı uzmanlaşma, sınırlı yükselme, karar süreçlerinden dışlanma ve ücret adaletsizliği stres kaynağıdır.
- Birimler arası uyum stresi azaltır, stres kaynağı sayılmaz.
- Sıcaklık, gürültü, zehirli madde ve radyasyon fiziksel koşullar grubundaki stres kaynaklarıdır.
- Dış çevre sürekli değiştiği için değişim örgütler açısından zorunluluktur; başarılı örgütler krizi beklemeden değişimi yönetir.
- Performansın evrensel tanımı yoktur; amaca ve öncelik verilen değerlere göre değişir.
- Tek ölçüte ısrar, amaçsız tasarım ve başarısızlık korkusu performans ölçümünün sakıncalarıdır; ortak anlayış kurulması avantajdır.
Önemli kavramlar
- Normlar
- Grup üyelerinin davranışını standartta tutan, neyin doğru olduğunu belirleyen kurallar.
- Belbin ekip rolleri
- Başarılı ekibin farklı rollerdeki üyelerden oluşması gerektiğini savunan model.
- Oluşma (forming)
- Tuckman modelinde üyelerin birbirini tanımadığı, belirsizliğin yaşandığı ilk evre.
- Sosyal kaytarma
- Sorumluluğun dağılması nedeniyle grupta bireyin daha az çaba göstermesi.
- LMX kuramı
- Liderin her takipçiyle farklı kalitede ilişki kurduğunu, iç ve dış grup oluştuğunu savunan kuram.
- Dönüşümcü liderlik
- İlham ve entelektüel uyarımla köklü değişim yaratan liderlik tarzı.
- Durumsal liderlik
- Etkili liderlik tarzının koşullara ve takipçilere göre değiştiğini öne süren yaklaşım.
- Vroom-Yetton modeli
- Karara astların katılım düzeyini karar ağacıyla belirleyen normatif model.
- Etkileşimci yaklaşım
- Grubun etkili olması için belli düzeyde çatışmayı zorunlu gören görüş.
- Tümleştirme tarzı
- Tarafların çıkarlarına yüksek önem veren, iş birliğine dayalı çatışma çözme biçimi.
- Zorlayıcı güç
- Korku, ceza ve tehdide dayanan güç türü.
- Güven
- Üyelerin lidere ve birbirine duyduğu inanç.
Sınav ipuçları
- Geleneksel, insan ilişkileri ve etkileşimci yaklaşımlar karıştırılmamalı; çatışmayı şart gören yalnız etkileşimcidir.
- Makama dayalı güçler (ödül, ceza, meşruiyet, zorlama) ile kişisel güç (uzmanlık) ayrılmalı.
- Dönüşümcü liderlik değişim, sürdürümcü liderlik mevcut düzenin korunması ile ilişkilidir.
- Olumsuz ifadeli sorularda (hangisi değildir, yanlıştır) listeye uymayan seçenek aranmalı; stres ve ekip faydası soruları buna örnektir.
- Sosyal kaytarma bireysel katkının görünmediği durumda ortaya çıkar; çözümü görev netliği ve bireysel performansın görünür kılınmasıdır.
Hangi sınavların soruları var?
Ekip Çalışması ve Liderlik örnek sorular
Aşağıdaki sorular dersin konularından derlenmiştir; cevabı görmek için "Cevabı gör"e dokunun. Tüm soruları uygulamada çözebilirsiniz.
1. Latince kökeni marangoz gönyesi anlamına gelen ve belirli bir kültürde benimsenmiş, geleneksel davranış biçimlerini anlatan kavram hangisidir?
- Değerler
- Gelenekler
- İnançlar
- Adetler
- Normlar
Cevabı gör
Doğru cevap: E) Normlar
Latince 'norma' (marangoz gönyesi, kural) sözcüğünden gelen normlar, grup üyelerinin davranışlarını belirli bir standartta tutan ve neyin doğru olduğunu belirleyen kurallardır. Bu kurallara uymayanlar gruptan dışlanma riskiyle karşılaşır.
2. Ekip çalışmasının kuruma ve çalışanlara kazandırdığı faydalar sayılırken aşağıdakilerden hangisi bu listeye dâhil edilemez?
- Çalışanların tek başına iş görme becerilerini ilerletmesi
- Ekiplerin, üyelerinin kişisel bağlantı ağlarından yararlanarak daha çok bilgiye ulaşabilmesi
- Alınan kararın, onu hayata geçirecek kişilerce de sahiplenilmesi
- Kurum içinde iletişimin ve iş birliğinin güçlenmesi
- Zor problemlerin çözümü için farklı işlevlerdeki kişilerin yeteneklerinin birleşmesi
Cevabı gör
Doğru cevap: A) Çalışanların tek başına iş görme becerilerini ilerletmesi
Ekip çalışması; farklı uzmanlıkları birleştirir, iletişimi ve bilgi akışını güçlendirir, ortak karar yoluyla sahiplenmeyi artırır. Odağı kolektif düşünme ve iş birliğidir. Bireysel çalışma becerisinin gelişmesi ekip çalışmasının doğrudan sağladığı bir yarar değildir.
3. Bir proje yöneticisi, yalnızca teknik yetkinlikleri birbirine benzeyen kişilerden ekip kurmanın yanlış olduğunu; başarı için ekipte koordinatör, şekillendirici, yenilikçi ve kaynak araştırıcı gibi farklı rollerin yer alması gerektiğini söylüyor. Meredith Belbin’in Ekip Rolleri modeline dayanan bu yaklaşım, aşağıdakilerden hangisinin önemini öne çıkarır?
- Ekip içi homojenliğin mutlak zorunluluğunu
- Bireysel performans ölçümünün gereksizliğini
- Rol ve işlevsel çeşitliliğin (heterojenliğin) ekip başarısındaki stratejik önemini
- Emir komuta zincirinin katı bir şekilde korunmasını
- Çatışmaların her zaman tamamen yok edilmesi gerektiğini
Cevabı gör
Doğru cevap: C) Rol ve işlevsel çeşitliliğin (heterojenliğin) ekip başarısındaki stratejik önemini
Belbin’e göre başarılı ekip, üyelerinin düşünme ve davranış biçimlerindeki çeşitlilikten güç alır. Fikir üretenlerin yanında uygulayıcılara, kaynak bulanlara ve ekibi yönlendirenlere de ihtiyaç vardır. Dengeli rol dağılımı zayıf yönleri kapatır ve problem çözme yeteneğini artırır.
4. Ekipte çıkan sert bir fikir ayrılığını çözmek isteyen lider, iki tarafın istekleri ile altta yatan gerçek ihtiyaçlarını derinlemesine inceleyip açık iletişimle “kazan-kazan” sonucu üretmeye çalışıyor. Bu lider hangi çatışma çözme tarzını kullanmaktadır?
- Kaçınma tarzı
- Ödün verme (Uyma) tarzı
- Zorlama (Hükmetme) tarzı
- Tümleştirme / İş birliği (Problem Çözme) tarzı
- Uzlaşma tarzı
Cevabı gör
Doğru cevap: D) Tümleştirme / İş birliği (Problem Çözme) tarzı
Tümleştirme (iş birliği) tarzı, hem kendi hem karşı tarafın çıkarlarına yüksek önem verir. Taraflar bastırılmaz ya da geçici uzlaşmalarla yetinilmez; sorunun kökenine inilerek herkesi tatmin eden kalıcı bir çözüm aranır.
5. Lider ile her bir takipçisi arasındaki ikili ilişkilerin kalitesini temel alan; liderin bazı üyelerle güvene dayalı yüksek kaliteli ilişki kurarak onları “iç grup”, diğerlerini mesafeli tutarak “dış grup” yaptığını ileri süren liderlik kuramı hangisidir?
- Özellikler Teorisi
- Lider-Üye Etkileşimi (LMX) Teorisi
- Davranışsal Yönetim Teorisi
- Büyük Adam Teorisi
- X ve Y Teorisi
Cevabı gör
Doğru cevap: B) Lider-Üye Etkileşimi (LMX) Teorisi
LMX kuramına göre lider herkese aynı biçimde davranmaz; her takipçiyle farklı nitelikte ikili ilişki geliştirir. Karşılıklı güven, sadakat ve saygı kuran üyeler iç grupta yer alıp daha çok sorumluluk ve ödül alır; ilişkisi yalnızca resmi görevle sınırlı kalanlar dış grupta kalır.
6. Bireylerin, sorumluluğun grup içinde dağılması nedeniyle grupla çalışırken tek başına çalışırkenkine göre daha az çaba göstermesi olgusuna yönetim yazınında ne ad verilir?
- Sosyal kaytarma (Social Loafing)
- Sinerji etkisi
- Grup düşünmesi (Groupthink)
- Rol çatışması
- Cam tavan sendromu
Cevabı gör
Doğru cevap: A) Sosyal kaytarma (Social Loafing)
Sosyal kaytarma, bireysel katkının net ölçülemediği ya da sorumluluğun gruba yayıldığı durumlarda görülür. Kişiler işin diğerlerince tamamlanacağını düşünerek çabasını azaltır. Görev dağılımını netleştirmek ve bireysel performansı görünür kılmak bunu önler.
7. Yeni kurulmuş bir ekibin üyeleri birbirlerini ve liderlerini henüz tanımamakta, kuralların ve rollerin ne olacağını bilmemekte; bu yüzden kendilerini güvensiz ve kaygılı hissetmektedir. Ekip bu sırada hangi gelişim aşamasındadır?
- Buluşma/biçimlenme/kural koyma (norming) aşaması
- Ulaşma/başarma (performing) aşaması
- Dağılma (adjourning) aşaması
- Oluşma (forming) aşaması
- Boğuşma/çatışma/fırtına (storming) aşaması
Cevabı gör
Doğru cevap: D) Oluşma (forming) aşaması
Tuckman modelinde ekibin ilk bir araya geldiği evre oluşma (forming) aşamasıdır. Roller ve kurallar netleşmediği için üyelerde belirsizlik, çekingenlik ve güvensizlik görülür. Kurallar oturdukça ekip bu evreden çıkar.
8. Takipçilerine entelektüel uyarım sağlayan, onların bakış açısını genişleten, kurum hedeflerini kişisel çıkarların önüne koymaları için onlara ilham veren ve örgütte köklü dönüşümler yaratan lider, aşağıdaki liderlik tarzlarından hangisini temsil eder?
- Otokratik Liderlik
- Sürdürümcü (Etkileşimsel) Liderlik
- Dönüşümcü (Transformasyonel) Liderlik
- Karizmatik Olmayan Liderlik
- Liberal (Tam Serbestlik Tanıyan) Liderlik
Cevabı gör
Doğru cevap: C) Dönüşümcü (Transformasyonel) Liderlik
Dönüşümcü liderlik, statükoyu korumak yerine köklü değişim hedefler. Bu liderler idealleştirilmiş etki, ilham verici motivasyon, entelektüel uyarım ve bireysel destekle takipçilerin potansiyelini açığa çıkarır. Sürdürümcü liderler ise mevcut kurallar ve ödül-ceza dengesiyle işi yürütür.
9. Bir lider, yeni hedefleri iç ve dış çevreye kabul ettirmek ve takipçilerine güven ile moral kazandırmak istemektedir. Aşağıdakilerden hangisi liderin bu amaçla yapması gerekenler arasında bulunmaz?
- Örgüt içerisinde yapılacak değişimle, emir komuta zinciri değişimi, personel alımı/çıkarılması, maaş ve yetki değişikliği gibi örgütteki sosyal sistemi etkileyecek büyük değişiklikler olabildiğince gizli tutulmalıdır.
- Değişim sonrası yaşanan bazı aksaklıklar çalışanlar arasında bir çatışma ortamı doğmadan tespit edilmeli ve en hızlı şekilde çözülmelidir.
- Yapılacak olan değişimin örgüte, çalışanlara faydalı olup olmadığını detaylı olarak incelemeli ve yararlı olacağından emin olmadığı hiçbir değişikliği uygulamamalıdır.
- Değişikliğe ilişkin tüm çalışanlar haberdar edilmeli ve belirli bir plan program çerçevesinde hareket edilmelidir.
- Söz konusu değişimin örgüte, çalışanlara, tüketiciye ya da insanlığa ne gibi faydaları dokunacağı açık bir dille ifade edilmelidir.
Cevabı gör
Doğru cevap: A) Örgüt içerisinde yapılacak değişimle, emir komuta zinciri değişimi, personel alımı/çıkarılması, maaş ve yetki değişikliği gibi örgütteki sosyal sistemi etkileyecek büyük değişiklikler olabildiğince gizli tutulmalıdır.
Büyük değişikliklerin gizli tutulması güveni zedeler. Lider değişimi şeffaf biçimde, bir plan dahilinde duyurmalıdır.
10. Aşağıdaki ifadelerden hangisi, “Yöneticiler açısından güç, ………………………..” cümlesindeki boşluğu doğru biçimde tamamlar?
- Çalışanlara iş yaptırabilme kapasitesidir.
- Sınırsız kullanılabilen kaynaklar arasında yer alır.
- Yöneticilerin dilediği şekilde hükmetmesini sağlar.
- Sorumsuzca kullanılabilecek bir kaynaktır.
- Herkesle paylaşılabilen bir yetki çerçevesidir.
Cevabı gör
Doğru cevap: A) Çalışanlara iş yaptırabilme kapasitesidir.
Yönetimde güç, kurumsal kaynakları ve insan gücünü harekete geçirip hedeflere ulaşmayı, yani çalışanlara iş yaptırabilmeyi sağlayan bir kapasitedir. Güç sınırsız ya da sorumsuz kullanılamaz; yasal ve etik sınırlar içinde yönetilmelidir.
Bu dersi alan bölümler
Nasıl çalışmalı?
Önce "Vize (hepsi)" ya da "Final (hepsi)" ile geçmiş yılların sorularını çözün; aynı konular sınavlarda sık tekrarlanır. Yanlış yaptığınız sorular "Yanlışlar" bölümünde birikir, sınavdan önce onları yeniden çözün. Yolda ya da ev işi yaparken "Sesli Dinle" ile soruları ve cevaplarını dinleyebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
ATA-AÖF Ekip Çalışması ve Liderlik çıkmış sorular nerede?
Mobil Defter'de ATA-AÖF Ekip Çalışması ve Liderlik dersinin vize, final ve bütünleme hazırlığı için 25 sorusu var (2025-26 Final). Soruları cevaplarıyla test olarak çözebilir, yanlışlarını ayrıca tekrar edebilir ve sesli dinleyebilirsin.
ATA-AÖF Ekip Çalışması ve Liderlik vize soruları ve final soruları ayrı çözülebilir mi?
Evet. Uygulamada "Final (hepsi)" düğmeleriyle yalnız o sınavın sorularını, yıl düğmeleriyle de tek bir yılın sınavını çözebilirsin.
ATA-AÖF Ekip Çalışması ve Liderlik çıkmış sorular PDF olarak indirilebilir mi?
Ayrı bir PDF dosyası yerine uygulamadaki "Kağıda yazdır" düğmesi dersin bütün sorularını ve cevap anahtarını yazdırılabilir sayfa olarak hazırlar; telefonda ya da bilgisayarda "PDF olarak kaydet" seçeneğiyle PDF yapabilirsin.
ATA-AÖF Ekip Çalışması ve Liderlik ders notları ve konu özeti var mı?
Evet. Bu sayfada dersin konu özeti var; uygulamadaki "Konu özeti" düğmesiyle özetin tamamını okuyabilir ya da sesli dinleyebilirsin.
ATA-AÖF Ekip Çalışması ve Liderlik soruları ücretli mi?
Hayır, ücretsiz. Ad, cep telefonu ve bölümünle bir dakikada üye olup bütün sorulara, yanlışlar listesine ve sesli dinlemeye erişebilirsin.
4. sınıf Bahar diğer dersler
- Girişimcilik ve Küçük İşletmeler çıkmış sorular
- İcra ve İflas Hukuku çıkmış sorular
- Karşılaştırmalı Kamu Yönetimi çıkmış sorular
- Kimyasal Maddeler ve Tehlikeleri çıkmış sorular
- Mali Hukuk Bilgisi çıkmış sorular
- Olimpik Spor Branşları çıkmış sorular
- Reklam Kampanyaları ve Reklamcılık Uyg. çıkmış sorular
- Sosyal Güvenlik Sistemi çıkmış sorular
- Sporda Çocuk Koruma çıkmış sorular
- Türkiye Ekonomisi çıkmış sorular
- Uluslararası Halkla İlişkiler çıkmış sorular