AUZEF Dış Ticaretin Finansmanı ve Teşviki Çıkmış Sorular

Ders, dış ticarette kullanılan ödeme araçlarını, risk ve kur güvencelerini, Incoterms teslim kurallarını, ödeme yöntemlerini ve ihracata yönelik devlet teşvik sistemini ele alır.

Döviz, kambiyo senetleri ve güvenceler

• Yabancı para cinsinden ödeme sağlayan nakit, bono, çek gibi tüm araçlara döviz denir.
• Kambiyo senetleri poliçe, bono ve çektir.
• Poliçeyi düzenleyen alacaklı taraf keşidecidir.
• Aval, poliçe bedelinin ödenmesini güvence altına alan bankanın kefaleti niteliğindedir.
• Forward sözleşme, kur değişimine karşı bankayla yapılan ileri tarihli sözleşmedir.
• İhracat Kredi Sigortası Sözleşmesi, alıcı ülkedeki risklerden doğan tahsilat kaybını karşılar.

Incoterms genel çerçeve

• Incoterms'i ICC hazırlayıp yayımlar; kurallar alım-satım sözleşmesini ilgilendirir ve oraya eklenir.
• Sözleşmeye eklemek için teslim şeklinin kısaltması ve belirli bir yer yazılır.
• Kurallar teslim, risk geçişi, masraf paylaşımı ve belge yükümlülüklerini düzenler; finansman koşulları kapsam dışıdır.
• Ödeme noktasının belirtilmesi gerekmez, çünkü ödeme yeri düzenlenmez.
• Kullanım isteğe bağlıdır; yeni sürüm çıkınca eski sürüm otomatik geçersiz olmaz.
• Riskin satıcıdan alıcıya geçtiği yere teslimat yeri denir.
• Ambalajlama, malın taşınmaya elverişli hale getirilmesi ve sözleşme gereklerine uyulması anlamlarını içerir.

Incoterms 2020 yenilikleri ve sigorta

• DAT kaldırılmış, yerine DPU (Boşaltma Adresinde Teslim) getirilmiştir.
• CIF'te asgari sigorta Kloz C olarak kalmıştır.
• CIP'te asgari sigorta düzeyi Kloz A'ya yükseltilmiştir.
• CIF, CFR ile aynıdır; tek fark satıcının asgari sigorta yaptırma zorunluluğudur.
• CPT'de satıcının sigorta yaptırma zorunluluğu yoktur.

Teslim şekilleri ve gruplar

• EXW'de satıcının riski en azdır; mal kendi işletmesinde hazır tutulur.
• F grubu (FCA, FAS, FOB): ana taşıma bedelini alıcı öder, mal alıcının seçtiği taşıyıcıya bırakılır.
• FOB ve FAS yalnızca deniz ve iç su yolunda kullanılır; CFR ve CIF de aynı kısıttadır.
• CPT ve CIP her taşıma türüne uygundur.
• CIP'te taşıma sözleşmesini satıcı yapar ve sigorta zorunludur; varışa kadar masraflar satıcıdadır.
• D grubunda DAP, DPU ve DDP her taşıma türüyle kullanılır.
• DDP'de satıcı en büyük riski üstlenir.
• DAP'ta mal varış yerinde araçtan indirilmeden sunulur; ithalat gümrüğü alıcıya aittir.

Taşımacılık

• Intermodal taşımacılıkta yük ünitesi değişmez, yalnızca üniteler aktarılır.
• Birden fazla taşıma türü kullanılır; farklı bölümler için ayrı taşıyıcı ve taşıma sözleşmesi bulunur.

Ödeme yöntemleri

• Takas peşin ödeme yöntemi değildir.
• Vesaik mukabilinde taraflar sözleşme yapar, satıcı malı sevk eder ve belgeleri düzenleyip iletir.
• Alıcı bedeli ödeyince malı gümrükten çıkarır.
• Ödemenin ithalatçı ülke parasıyla ve elden yapılması şart değildir.

Yatırım ve teşvik sistemi

• Gümrük vergisi muafiyeti ve KDV istisnası teşvik sisteminin dört uygulamasının hepsinde bulunur.
• Nitelikli personel desteği Yatırım Teşvik Sistemi destek unsurları arasında yer almaz.
• İşçi sigorta primi desteği proje bazlı destekler arasında değildir.

İhracata yönelik devlet yardımları

• Bu yardımları Ticaret Bakanlığı sağlar.
• Lisanslı depoculuk desteği ihracatı teşvik eden devlet yardımları arasında sayılmaz.
• TURQUALITY® kapsamındaki tüm sayılan faaliyetler desteklenir.
• Devlet yardımlarının sayılan tüm hedefleri geçerlidir.

Döviz

Yabancı para cinsinden ödeme sağlayan her türlü araç.

Keşideci

Poliçeyi düzenleyen alacaklı taraf.

Aval

Bankanın poliçe bedeli için verdiği kefalet niteliğindeki teminat.

Forward sözleşme

Kur riskinden korunmak için bankayla yapılan vadeli sözleşme.

Incoterms

ICC'nin hazırladığı, alım-satımda teslim ve risk geçişini belirleyen kurallar.

Teslimat yeri

Riskin satıcıdan alıcıya geçtiği yer.

DPU

Incoterms 2020'de DAT'ın yerine gelen Boşaltma Adresinde Teslim kuralı.

Kloz A

Tüm riskleri kapsayan sigorta düzeyi; CIP'te asgari düzeydir.

Kloz C

CIF'te geçerli asgari sigorta düzeyi.

Intermodal taşımacılık

Yük ünitesi değişmeden birden fazla taşıma türünün kullanıldığı taşıma.

Vesaik mukabili

Belgelerin teslimi karşılığında ödemenin yapıldığı ödeme yöntemi.

İhracat Kredi Sigortası

Alıcı ülke risklerinden doğan tahsilat kaybını karşılayan sözleşme.

• CIF ile CIP karıştırılmamalı: CIF'te asgari sigorta Kloz C, CIP'te Kloz A'dır.
• CPT'de sigorta zorunluluğu yoktur; CIP'te vardır.
• Deniz ve iç su yoluna özgü olanlar FOB, FAS, CFR ve CIF; CPT, CIP ve D grubu her taşıma türüne uygundur.
• Satıcı için risk en az EXW'de, en çok DDP'dedir; FOB bu bağlamda ayrı bir soruda geçmiştir.
• Incoterms satım sözleşmesine aittir; finansman ve ödeme yeri konusunu düzenlemez.