AUZEF Kültürlerarası İletişim ve Sosyal Medya Çıkmış Sorular

Ders; kültür, iletişim ve küreselleşme kavramlarını ele alır, geleneksel medyadan yeni medyaya ve sosyal medyaya geçişi, sosyal ağların türlerini ve işletmelerin bu mecralardaki kullanımını inceler.

Kültür, kültürleşme ve kültürlerarası iletişim

• Kültür kuşaktan kuşağa aktarılır; bu düşünce Stuart Hall'a atfedilir.
• İletişim, sembollerle duygu, düşünce ve bilginin aktarılıp anlamların ortaklaşa paylaşılmasıdır.
• Kültürleşme, uzun süreli doğrudan temas sonucu kültürlerin birbirini etkileyip benzeşmesidir.
• Çok kültürlülük, birden fazla kültürün aynı ortamda ya da aynı bireyin kimliğinde bir arada bulunmasıdır.
• Kültürlerarası iletişimin öğeleri: farklı kültürlerin varlığı, iletişimcilerin bir kültüre ait olması, kültürün iletişime yansıması, kültür-iletişim bağı.

Küreselleşme ve kuramsal yaklaşımlar

• Kuşkucular küreselleşmenin abartıldığını savunur; Covid-19'da sınırların kapanması bu görüşü güçlendirmiştir.
• Olimpiyatlar küresel ölçekte izlenen mega etkinlik örneğidir.
• Isınma, ozon delinmesi, buzul erimesi küresel sorundur; depremler bölgesel doğal afettir.
• Castells günümüz toplumunu küresel ve yerel bağlantıların iç içe geçtiği ağ toplumu olarak adlandırır.
• Bağımlılık kuramı, teknoloji ve değer aktarımının sermayenin çıkarına uygun yapılar doğurduğunu savunur.
• Liberal çoğulcu yaklaşım toplumu, hiçbirinin tam egemen olamadığı yarışan gruplar bütünü sayar.

Kitle iletişiminin gelişimi ve kitle kültürü

• Matbaa, düşüncelerin yayılmasında ve kitlelerin yönlendirilmesinde ilk araç olarak kitle iletişiminin temelini atmıştır.
• İlk e-posta 1971'de ARPANET'te Ray Tomlinson tarafından gönderilmiş, @ işareti de onun katkısıdır.
• Yeni iletişim aracı eskisini tümüyle yok etmez; yalnızca biçimini ya da payını değiştirir.
• Frankfurt Okulu'na göre kitle kültürü, halkı tüketiciye dönüştürüp burjuva ideolojisini sürdüren bir araçtır.

Yeni medyanın özellikleri

• Manovich'in ilkeleri: sayısal temsil, modülerlik, otomasyon, değişkenlik, kültürel kod çevrimi.
• Çoklu ortam (multimedya) yazı, ses ve görüntüyü birlikte sunar; gazete bunu yapamaz.
• Yeni medyada kitle edilgen seyirci değil, içerik üreten kullanıcıdır.
• Yeni medya doğrusal kaynak-alıcı modelini aşıp karşılıklı etkileşimi öne çıkarır.
• Ticaret, eğitim, haber dağıtımı ve politik katılım hizmettir; etkileşimlilik ise yapısal özelliktir.
• Karantina döneminde eğitim uygulamaları en öncelikli işlevi görmüştür.

Sosyal medya ve geleneksel medya farkı

• Sosyal medyada yayın yapmak düşük maliyetli ve herkese açıktır; geleneksel medya şirket ve devlet elindedir. Bu fark erişilebilirliktir.
• Kullanıcı içeriğinin artışını teknolojik, ekonomik, yasal ve sosyal etkenler açıklar.
• Beğen düğmesi içeriğin değeri hakkında hızlı sinyal verir; algoritmalar yayılımı buna göre belirler.
• Takipçi sayısının yüksekliği sosyal medyada itibarın en nesnel göstergesidir.

Sosyal medya türleri ve platformlar

• LinkedIn kariyer ve iş odaklı ağdır; YouTube ve Vimeo video paylaşımı içindir.
• Twitter/X karakter sınırlı kısa iletilerle mikroblog örneğidir.
• Sosyal ağ türleri: flört ağları, genel kullanıma açık siteler, iş ağları, uzman ağları; mikroblog ayrı türdür.
• Wikipedia 2001'de kurulan, gönüllülerce yazılan özgür ansiklopedidir.
• Sosyal içerikli sitelerin ortak özellikleri: içerik paylaşımı, profil oluşturma, bağlantı kurma, bilgi edinme.

Facebook ve reklam uygulamaları

• Facebook 2004'te Harvard'da kuruldu; 2005'te lise öğrencilerine açıldı; hepsi ABD'de yaşandı.
• İşletme araçları: reklamlar, sayfalar, gruplar, uygulamalar; uygulama içi satın alma bunlardan değildir.
• Hiper hedefleme reklamları yaş, ilgi, konum gibi ölçütlerle dar gruplara ulaştırır ve gereksiz reklam akışını azaltır.
• Hedef kitle belirlemek ileti tasarımına, etkileşime, harekete geçirmeye ve imaja yarar; amaç kapsamı genişletmek değildir.

Ağ toplumu

Castells'e göre toplumsal örgütlenmenin küresel ve yerel bağlantıların iç içe geçtiği ağ mantığına dayanması.

Kültürleşme

Kültürlerin sürekli temas sonucu birbirini etkileyip benzeşmesi.

Çok kültürlülük

Birden fazla kültürün aynı ortamda ya da aynı bireyde bir arada var olması.

Kitle kültürü

Kapitalist seri üretimin yarattığı, halkı tüketiciye dönüştüren standartlaşmış kültür; Frankfurt Okulu eleştirisi.

Multimedya

Metin, ses, görüntü ve grafiği tek platformda birleştiren ortam.

Kültürel kod çevrimi

Manovich'in yeni medya ilkelerinden biri.

Mikroblog

Kısa içeriklerin anlık paylaşıldığı sosyal medya türü; örnek Twitter/X.

Hiper hedefleme

Reklamları çok sayıda ölçüte göre belirlenen dar kitlelere gösterme.

Erişilebilirlik

Sosyal medyada üretim ve yayının düşük maliyetle herkese açık olması.

Liberal çoğulcu yaklaşım

Toplumu, hiçbir grubun mutlak üstün olmadığı rekabetçi çıkar grupları bütünü olarak görür.

Bağımlılık kuramı

Teknoloji ve değer aktarımının ulusal ve uluslararası sermaye çıkarlarına uygun yapılar doğurduğunu savunur.

• Kuşkucular küreselleşmeyi abartılmış bulur; Covid-19 örneği onların görüşünü destekler.
• Etkileşimlilik hizmet değil yapısal özelliktir; ticaret, eğitim, haber ve politik katılım hizmettir.
• Yeni medyada seyirci yerine kullanıcı veya üretici terimi uygundur.
• Mikroblog sosyal ağ sitesi sınıflandırmasında ayrı tutulur; flört, genel, iş ve uzman ağları ise sosyal ağ türüdür.
• Olumsuz kökler dikkat: soruda 'olmayan', 'yanlış', 'yer almaz' ifadelerini ayırt et; yeni araç eskisini tamamen yok etmez.